|
Kulak Anatomisi
Keywords: kulak, anatomi, kulak anatomisi.
Kulak dış, orta ve iç kulak olarak üç bölümden oluşur.
Dış Kulak
Kulağın timpanik membranın lateralinde kalan kısmıdır. Auriküla ve dış kulak yolundan (DKY) oluşur. Görevi timpanik membranın korunması ve sesin timpanik membrana iletilmesidir. Sesin lokalizasyonunda da görev alır.
Auriküla: Auriküla elastik kıkırdak ve bunu saran ciltten oluşan bir organdır. Subkütan doku çok azdır. Lobulus kısmı yağ ve bunu saran ciltten ibarettir.
Aurikülanın normal açısı 15- 33° arasındadır. Ekstemal karotis arterin posta-uriküler ve superfisiyal temporal arterin auriküler dalları tarafından beslenir. İnner-vasyonu N. auricularis magnus, V. ve VII. kranial sinirler tarafından gerçekleştirilir.
Dış kulak yolu: DKY erişkinlerde 2.5 cm uzunluğunda "S" şeklinde bir tüptür. Lateral 1/3 kısmı kıkırdak, medial 2/3 kısmı kemiktir. Kıkırdak ve kemik kısımlarının birleştiği isthmus bölgesi DKY nin en dar yeri olup DKY ye kaçan yabancı cisimlerin en sık sıkıştığı bölgedir. DKY nin lateral kısmı posterosuperiora, anterior kısmı ise anteroinferiora doğru orientedir. Bu nedenle DKY yi daha iyi gözleyebil-mek için aurikülayı dışa, yukarı ve arkaya çekmek gereklidir.
DKY nin lateral 1/3 ü elastik kıkırdak ile çevrilidir. Anteroinferiorda 2 ya da 3 vertikal fissür (Santorini fissürleri) DKY na mobilite kazandırır. Ancak bu fis-sürler aynı zamanda DKY infeksiyonlarının parotise geçmesine veya parotis tümörlerinin DKY ye ulaşmasına neden olabilir. DKY nin lateral 1/3 ünü kaplayan cilt alttaki perikondriuma sıkıca yapışıktır. Her türlü cilt eklerini içeren normal kalınlıkta bir cilttir. Ayrıca vücudun diğer bölgelerindeki ciltlerde olmayan serü-minöz bezler içerir.
DKY nin medial 2/3 ü kemik kanal ile çevrilidir. Kemik kanalın üzerindeki cilt ince yapıdadır (0.2 mm). Rete kıvrımları ve kıl follikülleri ve glandlar gibi yapılar içermez.
DKY nin inervasyonu kranial V, VII, IX ve X. sinirler ve servikal pleksustan köken alan n. auricularis magnus tarafından gerçekleştirilir. Bu yoğun inervasyon nedeni ile bu kranial sinirlerin ağrı hissini taşıdığı diğer organların lezyonları kulakta refere ağrıya neden olabilir.
Orta kulak
Orta kulak östaki borusu yolu ile nazofarinkse açılan bir boşluktur. Orta kulak boşluğu, mastoid hücreler ve östaki borusundan oluşur. Orta kulak boşluğu late-ralde timpanik membran (TM), medialde promontoryum, süperiorda teğmen tim-pani, posteriorda sigmoid sinüs, inferiorda jugular bulbus ve anteriorda östaki borusu ve a.carotis ile sınırlıdır. Timpanik membrana gelen sesleri amplifiye ederek kokleaya iletir.
Timpanik membran: Timpanik membran lateralde DKY epiteli, ortada fibröz tabaka ve medialde mukozadan oluşur. Fibröz tabaka lateralde kalınlaşarak fibröz annulus adı verilen ve TM nin çevre dokuya tutunmasını sağlayan tam olmayan bir halka oluşturur. Malleusun lateral proçesinin üst kısmında fibröz annulus yoktur ve bu alana "pars flaksida" adı verilir. TM nin geri kalan kısmı ise "pars ten-sa" olarak adlandırılır.
Kemikçikler: Orta kulakta malleus(çekiç), inkus(örs) ve stapes(üzengi) kemikleri sesi amplifike ederek iç kulağa iletirler ve bu sayede ses dalgalarının hava ortamından sıvı ortama geçerken kaybettikleri enerjiyi telafi ederler. Kemikçiklerin büyük bir kısmı atiktedir. Otoskopik muayene ile genellikle sadece malleusun ma-nibriumu ve lateral proçesi gözlenir. Bazı hastalarda inkusun uzun kolu da poste-rosuperior kadranda gözlenebilir.
İç kulak
İç kulak mekanik enerjiyi elektrik enerjisine çeviren sıvı ile dolu bir labirenttir. Kemik labirent ve bunun içinde yer alan ve daha küçük kompartmanlara bölünmüş membranöz labirentten oluşur. Membranöz ile kemik labirent arasında kalan sıvıya perilenf, membranöz labirent içindeki sıvıya da endolenf adı verilir. Kemik labirentin 3 ana bölümü vardır.
Semisirküler kanallar: Lateral, superior ve posterior olmak üzere birbirlerine 90 derece açı ile yerleşmiş üç yarım daire kanalından oluşur.
Vestibül: Oval pencerenin hemen medialinde yer alır. Utrikulus ve sakkulus bu bölümdedir.
Koklea: 2.5 tur atan salyangoz şeklinde bir organdır. Yuvarlak pencere yoluyla orta kulak ile ilişkilidir.
|