|
Kulak ve Baş Dönmesi
Keywords: kulak, baş dönmesi, baş ağrısı.
Kulakla ilgili başdönmesi hekimlerin sık karşılaştığı sorunlardandır. Tanıda en önemli sıkıntıyı yaratan faktörlerden birisi çok değişik patolojilerin hepsinin hastalar tarafından "başdönmesi" şeklinde tarif edilmesidir. Gerçek başdönmesi (vertigo) hastanın gerçek bir dönme hissini hissettiği durumlara verilen addır. Bu dönme hissi hastanın kendisi ya da etrafındaki eşyaların dönmesi şeklinde olabilir. Vertigo ile karıştırılan durumlar dengesizlik, senkop ve ataksidir. Vertigonun önemli bir kısmının nedeni iç kulak patolojileridir.
Memene Hastalığı
Meniere hastalığı (endolenfatik hidrops) endolenf miktarındaki artış nedeniyle ortaya çıkan ve rekürren ataklarla karakterize bir hastalıktır. Dört kardinal bulgusu vardır:
- Baş dönmesi
- Çınlama
- Fluktuan işitme kaybı
- Kulakta dolgunluk veya basınç hissi
Hastalar ayrıca tipik olarak yüksek sesten rahatsız olduklarını belirtirler.
Hastalar ani başlayan ve genellikle 30 dakika ile 4 saat arası devam eden, birlikte bulantı ve kusmanın da görüldüğü başdönmesi şikayeti ile başvururlar. Uykudan uyandıran başdönmesi görülür. Hastaların bir kısmından benzer atak hikayesi alınabilir. Dikkatli bir hikaye büyük oranda tanı koydurucu özelliktedir.
Akut atak esnasında vestibüler süpresan ilaçlar verilir. En sık kullanılanları betahistin hidroklorür ve diazepamdır. Bulantı ve kusma nedeniyle bu ilaçların İM ya da IV verilmesi gereklidir.
Hastaların önemli bir kısmı medikal tedaviye cevap verirler. Medikal tedavide diüretikler ve vazodilatörler kullanılır. Asetozolamid endolenf yapımını da azalttığı için tercih edilir. Vazodilatörlerden en sık kullanılanlar betahistin hidroklorür, gingko biloba ekstresi, piracetam, trimetazidin ve sinnarizindir. Medikal tedavi de dikkat edilmesi gereken en önemli hususlardan birisi de tuz kısıtlaması yapılmasıdır. Hastalara tuz oranı fazla olan yiyeceklerden (turşu, salamura, salça, sucuk, sosis, kolalı içecekler gibi) kaçınmaları ve pişmiş yemeğin üzerine tuz katmamaları tembihlenir. Medikal tedaviye yanıt vermeyen hastalarda işitmenin durumuna göre endolenfatik kese cerrahisi, intratimpanik gentamisin veya deksametazon tedavisi, vestibüler nörektomi, labirentektomi gibi cerrahi seçeneklerden birisi uygulanabilir.
Benign Paroksismal Pozisyonel Vertigo (BPPV)
BPPV utrikulus ve sakkulus makulalarındaki otokonyaların yerinden hareket edip semisirküler kanalların içine girmesi nedeniyle oluşur. Bu cisimciklerin (kana-lit) baş hareketleri ile kanalllar içinde hareketi hastada başdönmesine neden olur. En sık posterior semisirküler kanalda görülür. Hastalar baş hareketleri ile ortaya çıkan genellikle 1 dakikadan az süren başdönmesi tariflerler. Tanısı Dix- Hallpike manevrası denilen basit bir manevra ile konabilir. Bu manevrada hasta yatakta oturtulur, baş sıra ile 45° sağa ve sola bakar hale getirilerek hızla sırtüstü yatırılır. Baş hafif yataktan aşağı doğru sarkar konumda tutulur. Hangi tarafta BPPV varsa o tarafa yatışta aşağıya doğru vuran rotatuar nistagmus gözlenir. Tedavisi yine ofis şartlarında yapılabilen bir repozisyon manevrası ile gerçekleştirilebilir. Epley manevrası denilen bu manevrada BPPV olduğu yana Dix-Hallpike manevrasında olduğu gibi yatırılır. Daha sonra yavaş yavaş karşıya doğru, karşı omuzu üzerinde 135° döndürülür. Bu manevra sayesinde kanalitler vestibule yer değiştirirler.
Vestibüler Nörinit
Vestibüler nörinit VIII. kranial sinirin vestibüler parçasının inflamasyonu sonucu ortaya çıkar. Hastalar 1-2 gün sürebilen şiddetli baş dönmesi, bulantı ve kusma şikayetleri ile başvururlar. Hikayede son 3 hafta içinde geçirilmiş bir üst solunum yolu infeksiyonu hikayesi mevcuttur. Beraberinde çınlama, işitme azlığı ve dolgunluk gibi kulak şikayetleri bulunmaz. Tedavisi istirahat, vestibüler süpresan ilaçlar ve antiemetiklerdir.
Kaynaklar
- Austin DR Diseases of the external ear. in Ballenger JJ (ed): Diseases of the no-se, throat, ear, head, and neck (ed 14). Philadelphia, Lea & Febiger, pp. 1069-1080, 1991.
- Feldman AS, Grimes CT. Audiology, in Ballenger JJ (ed): Diseases of the nose, throat, ear, head, and neck (ed 14). Philadelphia, Lea & Febiger, pp. 1029-1051, 1991.
- Glasscock III ME, Shambaugh GE, Johnson GD (eds): Surgery of the Ear (ed 4). Philadelphia, W.B. Saunders, pp: 249-275, 1990.
- Lee KJ : Essential Otolaryngology Head and Neck Surgery (ed 5). New York Elsevier, 1991.
- Linstrom CJ, Lucente FE. Infections of the external ear. İn: Bailey BJ, et al, eds. Head and Neck Surgery-Otolaryngology. Philadelphia: JB Lippincott, 1993: 117.
- Lucente FE, Lavvson W, Novick NL. The external ear. Philadelphia: WB Saunders, 1995:1,4-14.
- Meyerhof WL. Otosclerosis, in Bailey BJ, Johnson JT, Kohut Rl, Pillsbury III HC, Tardy ME (eds): Head & Neck Surgery-Otolaryngology vol 2. Philadelphia, J.B. Lippincot, 1993.
- Sadler TW. Langman's Medical Embryology 6th edition. Baltimore: VVilliams & VVilkins, 1990: 17.
- Selesnick SH, ed. Diseases of the external auditory canal. Otolaryngol Clin North Am, 1996:725-886.
10. Wenig BM. Non-neoplastic Diseases of the ear and neoplasms of the ear. İn: At
las of Head and Neck Pathology. Philadelphia: WB Saunders, 1993: 24, 25.
|
