 |
Soğuk algınlığı veya diğer adıyla nezle; 4-10 gün içerisinde kendiliğinden düzelen, genelde rhinovirus grubu virüslerin neden olduğu bir üst solunum yolu enfeksiyonudur. Tipik şikayetler burun tıkanıklığı ve akıntısı, öksürük, boğazda yanma ve gıcıklanmadır. Bazen hapşırık ve hafif baş ağrısı da görülebilir. Hafif ateş ve kırıklık tabloya eşlik edebilir. Özellikle çocuklarda orta kulak iltihaplanması, sinüzit ve alt solunum yolu enfeksiyonlarına yol açabilir. Kış aylarında sık görülür. |
Grip (influenza); influenza grubu virüslerin neden olduğu ateş, kas ağrıları, baş ve boğaz ağrısı, öksürük, burun tıkanıklığı ve akıntısı; çocuklarda bazen kusma ve ishalle ve 1-3 hafta süren halsizlikle seyreden bir enfeksiyon hastalığıdır. Genelde yataktan kalkamayacak decede ateş ve uyku hissi olur. Klinik tablo nezleden daha ağırdır. Ateş genellikle 3-5 gün sürer ve akşamları daha yüksektir. Öksürük önce kuru vasıftadır, 3-4 gün sonra balgamlı şekle dönüşebilir ve 2 hafta kadar sürebilir. Sıklıkla 3-4 gün süren gözde kızarıklık ve akıntı olabilir. Gripin yol açabileceği en önemli tablo ölüme neden olabilen bakteriyel akciğer iltihaplanmasıdır. Ayrıca orta kulak iltihaplanması ve sinüzit de gripten sonra sıklıkla görülebilir. Dünyada ve insanların toplu yaşadıkları yerlerde büyük salgınlar yapabilen grip, soğuk algınlığı gibi kişiden kişiye direk temas veya solunum yolu salgıları(öksürük, hapşırık vs) bulaşmış maddelere temasla bulaşır. Şikayetler temastan 1-3 gün sonra ortaya çıkar. Hastalık, belirtiler başlamadan 1 gün öncesinden şikayetlerin bulunduğu süre boyunca (yaklaşık 7 gün) bulaşıcıdır. Grip 12 yaşından küçük çocuklarda, 65 yaşından büyüklerde ve kronik hastalıkları olanlarda ciddi sorunlara yol açabilir. Kış aylarında sık görülür.
Soğuk algınlığı ve grip tedavisi: Küçük farklılıklar dışında soğuk algınlığı ve grip tedavisi temelde aynıdır. En uygun tedavi istirahat ve bol sıvı alınmasıdır. Burun tıkanıklığı ve akıntısı çok rahatsız ediyorsa burun içinin serum fizyolojik ile yıkanması, başın yatarken yükseltilmesi, kuru ortamlarda çevrenin buhar ile nemlendirilmesi yararlı olabilir. Bu önlemlerle rahatlamayan hastalara dekonjestan burun damlaları(çocuklarda) veya spreyleri (erişkinlerde) 5 günü geçmeyecek şekilde verilebilir. Şiddetli hastalık durumunda ağızdan dekonjestan ilaçlar da alınabilir. Burun akıntısı çok fazla ise antihistaminik ilaçlar da kullanılabilir. C vitamini içeren ilaçlar hastalığın şiddetini ve süresini azaltabilse de doğal gıdalar ile C vitamini alımını artırmak daha doğrudur(turunçgiller, kivi, çilek vb). Koltuk altı ateş 38,5 dereceyi geçerse 3 ay – 6 yaş arası çocuklarda ateşli havale geçirme olasılığı vardır ve bu şekildeki ateş durumda parasetamol, ibuprofen gibi ilaçlarla ateş düşürülmelidir. Ateş bir savunma mekanizması olduğundan hafif ateş durumunda ateşin düşürülmesi gereksizdir. Boğazda ağrı ve yanma için ise serum fizyolojik gargara, hazır gargaralar-spreyler(klorheksidin vs), lokal anestetik spreyler ve pastiller kullanılabilir. Grip tedavisinde amantadin ve rimantadin gibi virüslere karşı üretilmiş olan ilaçlar hastalığın başlangıcından itibaren ilk 48 saat içinde kullanıldığında ateşin ve diğer şikayetlerin süresini kısaltır ancak bu ilaçların rutin kullanımları yerine sadece riskli hastalarda(örneğin bağışıklık sistemi baskılanmış hastalıkları olanlarda) önerilmektedir. Bu ilaçların nezle tedavisinde yeri yoktur. Soğuk algınlığı ve grip tedavisinde antibiyotiklerin hiçbir faydası ve yeri yoktur. Şikayetlerin soğuk algınlığında 7-10 gün içerisinde, gripte ise 2-3 haftada düzelmemesi veya azalmaması, kulak ağrısı, kulak akıntısı, iltihabi sarı-yeşil renkte burun akıntısı, şiddetli balgamlı öksürük, solunum sıkıntısı, şiddetli boğaz ağrısı, düşmeyen ateş gibi şikayetlerin başlaması orta kulak iltihaplanması, sinüzit, bademcik iltihabı, akciğer iltihaplanması(zatürre) gibi nezlenin ve gribin yol açtığı başka enfeksiyonları gösteren şikayetlerdir. Grip daha ciddi bir tablo olduğundan ve daha tehlikeli komplikasyonlara yol açabildiğinden daha yoğun tedavi uygulanabilir. |